Αυτός που διαβάζει με όρους ανοχής μπορεί να με διαβάσει, αυτός που διαβάζει με όρους συμμετοχής όχι.
Γ.Λ.

The one that reads with terms of tolerance can read me, the one that reads with terms of attendance can not.

Y.L.

"Poetry is the only adventure that's worthwhile outside itself"
- Yannis Livadas


"Άτη" - Σκόρπια Ποιήματα 2001-2009.

"Άτη" - Σκόρπια Ποιήματα 2001-2009.
Κέδρος (Μάρτιος 2011) Κυκλοφορεί

.

.

Συνέντευξη του Γιάννη Λειβαδά στον Νίκο Πετράκη:

Ε: Πριν ξεκινήσουμε θα θέλατε να πούμε κάτι σχετικό με τις εκλογές;

Α: Όχι, εκτός και αν θέλετε να με ρωτήσετε κάτι.

Ε: Ψηφίζετε;

Α: Όχι.

Ε: Αυτό σημαίνει πως είστε απολιτικός;

Α: Σημαίνει πως δεν υπάρχει κάτι, κάπου, για να το ψηφίσω. Είμαι φιλελεύθερος αναρχικός και εξίσου αντι-δεξιός όσο και αντι-κομμουνιστής.

Ε: Αυτό επηρέασε ποτέ τα θέματα ή τον τρόπο της γραφής σας;

Α: Για ποιον λόγο θα μπορούσε να συμβεί αυτό;

Ε: Εσείς πρέπει να ξέρετε, εγώ απλώς σας ρωτώ.

Α: Ο τρόπος ζωής ναι, είναι ας το πούμε κάπως επηρεασμένος ή σοβαρά επηρεασμένος, τίποτε άλλο. Αλλά η ποίηση δεν έχει θέμα, όπως το λέτε. Δεν έχω γράψει ποτέ μου κάποιο ποίημα με «θέμα». Αυτό θα ήταν ανόητο από την πλευρά μου.

Ε: Τότε; Τι γράφετε; Ή μάλλον, για τι γράφετε; Είστε σίγουρος; Ποια μπορεί να είναι τότε η ουσία ενός ποιήματος;

Α: Απλώς γράφω τον τρόπο που γράφω, η ουσία ή το θέμα του ποιήματος ανήκουν αποκλειστικά στον αναγνώστη. Αυτός θα το δημιουργήσει.

Ε: Υπονοείτε συνεπώς ότι ο αναγνώστης κάνει το ποίημα «ότι θέλει;»

Α: Ακριβώς.

Ε: Τότε κ. Λειβαδά, ποιος είναι ο δικός σας ρόλος, σαν ποιητής, σαν δημιουργός;

Α: Ο ποιητής είναι ένας διασαλευτής, οπότε αν είμαι πράγματι ποιητής είμαι κι εγώ ένας διασαλευτής.

Ε: Έχετε άλλα ενδιαφέροντα εκτός από την γραφή;

Α: Πάθη ναι, ενδιαφέροντα όχι.

Ε: Όπως;

Α: Να έχω πάθη. Και να έχω πάθει. Καταλαβαίνετε….

Ε: Ναι, αλίμονο. Οι μεταφράσεις;

Α: Οι μεταφράσεις είναι κι αυτές ποίηση, αλλά από την ανάποδη. Όταν μεταφράζεις, ακριβώς όπως συμβαίνει και όταν γράφεις ο ίδιος ένα ποίημα, πρέπει διαρκώς να ξεχνάς αυτό που ξέρεις, να μην φιλολογήσεις, να μην βασιστείς στο υποκείμενο της σκέψης – η συνείδηση είναι μία εκ γενετής παραίσθηση.

Ε: Ναι, αυτήν σας την φράση την είδα κάπου στο ιστολόγιό σας.

Α: Δεν είναι δική μου φράση, είναι του Σαντράρ.

Ε: Φαίνεται πως έχετε δεχθεί πολύ βαθιές επιρροές απ’ αυτόν.

Α: Όχι, μόνο μία, αυτήν που μόλις προανέφερα. Θες απ’ αυτό;

Ε: (με σερβίρει) Τι είναι;

Α: Παστίς, γαλλικό, να βάλεις μέσα και παγάκια.

Ε: Ευχαριστώ.

Α: Παρακαλώ.

Ε: Ωραία γεύση, μοιάζει με ούζο.

Α: Ναι, ένα ούζο αιθέριο, θα έλεγα ερωτικό.

Ε: Αν δεν κάνω λάθος ζείτε από τις μεταφράσεις;

Α: Ναι, σε μεγάλο βαθμό. Νιώθω ικανοποίηση απ' αυτό, αν και υπάρχουν κάποια μελανά σημεία, δυστυχώς. Ορισμένες απ' αυτές ταλαιπωρήθηκαν από άστοχες παρεμβάσεις και δουλειά του ποδαριού από τους επιμελητές και το αποτέλεσμα ήταν καταστροφικό. Υπάρχουν δυο-τρία τέτοια παραδείγματα. Δεν θέλω να το σκέφτομαι. Γενικότερα όμως οι μεταφράσεις πηγαίνουν καλά. Τις χαίρομαι.

Ε: Ζείτε μόνος εδώ;

Α: Ναι, είναι προτιμότερο. Ταξιδεύω και μόνος. Αλλά δεν είμαι ποτέ μόνος. Έχω κάποιες ψυχές μαζί μου.

Ε: Τόση ώρα σας κοιτάζω και δεν μπορώ να καταλάβω αν είστε πολύ χαρούμενος ή πολύ θλιμμένος...

Α: Είμαι κάπου μέσα ανάμεσα, αλλά αυτό μετριέται σε βάθος.

Ε: Αυτό έχει σχέση με τον Βουδδισμό;

Α: Πού να ξέρω;

Ε: Γράφεται πως είστε βουδδιστής, γι’ αυτό σας ρωτάω.

Α: Κοιτάξτε, είμαι βουδδιστής λόγω του Βούδδα και των γραφών, όχι λόγω του Βουδδισμού. Δεν πρέπει μόνο «να σου κόβει» που λέμε, αλλά πρέπει «να κόβεις» κιόλας, εσύ, ο ίδιος. Η πίστη είναι μια κατάρα σχεδόν το ίδιο επικίνδυνη με την ποίηση. Απέχουν ελάχιστα.

Ε: Η ποίηση όμως είναι και η χαρά της δημιουργίας. Ο ποιητής είναι προικισμένος με αρετές, θετικές νομίζω, έτσι δεν είναι;

Α: Ναι, αυτό μου αρέσει… ο ποιητής χαίρεται, οπωσδήποτε, αυτό είναι για μένα παραπάνω από σίγουρο αλλά και πάλι έχει να κάνει με το «βάθος» που λέγαμε… Αυτό είναι κάτι που το γνωρίζουν μόνον οι ποιητές, όχι οι κλαψιάρηδες. Σε ενοχλεί να καπνίσω;

Ε: (-Όχι). Εννοείτε λοιπόν, για να καταλάβω, ότι οι ποιητές είναι πάντα χαρούμενοι; και ότι όποιος δεν είναι χαρούμενος δεν είναι ποιητής; Αυτό φαίνεται να λέτε.

Α: Ποτέ δεν το είπα αυτό. Ούτε το έγραψα. Αυτό που λέω είναι πως ο ποιητής έχει ξεπεράσει τα όρια του φαινομενικού, της ηλιθιότητας που προκαλεί κάθε επίγνωση και έχει φτάσει σε έναν ακατανόητο πολλές φορές παροξυσμό ευδαιμονίας. Αλλά αυτό είναι ακατόρθωτο να το συλλάβει κανείς αν δεν είναι ποιητής.
Ξέρετε, υπάρχει γενικότερα ένα πρόβλημα: αν προφέρεις την λέξη "ποίηση" αμέσως έχουν όλοι μία εμπεριστατωμένη άποψη - δηλαδή νομίζουν πως έχουν. Αν όμως προφέρεις την λέξη "κβαντοφυσική" θα παραμείνουν όλοι βουβοί. Αυτό είναι κατάντια, βαρέθηκα να το λέω. Από πού αντλεί κανείς την αλήθεια της ποίησης ώστε να γίνεται εκφραστής της; Τους πληροφορώ πως οι κβαντοφυσικοί είναι πολλοί περισσότεροι από τους ποιητές σ' αυτή την πλάση.
Έχουμε αυτούς που λατρεύουν την γραφή, για τον οποιοδήποτε λόγο, όπως λατρεύει κανείς ένα ιερατείο. Όλα εντάξει ως εδώ, αλλά μόνο ο ιεροφάντης κατέχει. Συνεπώς για το μυστήριο γνωρίζει μόνο ο ιεροφάντης. Οι υπόλοιποι μπορούν να εκφέρουν την όποια γνώμη, σε πλήρη αντίθεση όμως με την μη-γνώμη του ιεροφάντη.

Ε: Μήπως είστε κάπως υπερβολικός με αυτόν τον, ας τον πούμε, διαχωρισμό;

Α: Υπερβολικός είναι μόνον αυτός που δεν είναι ποιητής, υπάρχει ένα ζήτημα ισορροπίας στην γραφή ξέρετε, το οποίο η πληθώρα όσων γράφουν το αντιμετωπίζουν σαν κάτι άλλο, οτιδήποτε – το αντιμετωπίζουν αντί να καταπιάνονται μ’ αυτό, αυτή είναι η θεμελιώδης διαφορά που κάνει την διάκριση, όχι αυτά που λέω εγώ. Το να αποζητά κανείς την δικαίωση γράφοντας, αυτό τον καθιστά αυτομάτως μη- ποιητή. Γι’ αυτό και επιμένω στην άποψή μου πως είναι καλύτερα να κρατούν ημερολόγιο και να αποκτούν φίλους. Καλούς φίλους. Αυτό θα έλυνε το πρόβλημα μια κι έξω. Αυτό ξέρεις μοιάζει με εκείνη την ανοησία ολκής με τον Αβραάμ. Τέτοιες ευκαιρίες δεν πρέπει να χάνονται… Ο Αβραάμ έπρεπε να προτείνει στον θεό του να τον θέσει στην απόλυτη δοκιμασία: να του αφαιρούσε κάθε ψήγμα δυνατότητας πίστης από μέσα του και να τον προκαλούσε να τον κερδίσει κατόπιν, σαν πιστό του. Ναι…

Ε: Αυτό έχει εφαρμογή στην ποίηση; Πιστεύετε σ’ αυτό;

Α: Αυτό κάνει ο ποιητής, τίποτε άλλο, αδιαλείπτως, σχεδόν μονομερώς. Τα υπόλοιπα ανήκουν στην Χαλιμά.

Ε: Σας ευχαριστώ.

Α: Να είστε καλά.

Αναζήτηση στην αρχειοθήκη του ιστολογίου

Yannis Livadas: The Margins Of A Central Man

Yannis Livadas: The Margins Of A Central Man
Graffiti Kolkata, India (May 2010)